hafif tarif

Diyet yapmanın her ne kadar 80′ler ve 90′larda popülerlik kazandığını düşünsek de, aslında çok daha önce ortaya çıktı. 14. yüzyılda diyet kelimesi, “bazı yiyeceklerin yasak veya sınırlı olduğu yeme biçimi, rejim” anlamında kullanılıyordu. Eski Yunan’da ise, dini şartları yerine getirmek için oruç tutma veya bazı yiyeceklerden uzak durma anlamındaydı. Rejim sözcüğü, hapishanelerdeki “ekmek ve su rejimi”ni çağrıştırıyordu.

Tarih boyunca insanların beslenmeyle ilgili genel tasası, yeterli miktarda yiyecek bulmakla ilgiliydi. Fazla kilolu olmak, üst sınıflara ait bir özellikti. Kral William’ın kilo aldığında, eskisi gibi rahat ata binebilmek için kilo vermeye teşebbüs ettiği ve bu amaçla yemek yemek yerine şarap içme yoluna gittiği biliniyor. (Biliyorsunuz, günümüzde bunu yapanlara “drunkoreksik” deniyor ve azımsanmayacak sayıdalar.)

Şimdiki anlamıyla kilo vermek için yapılan diyet ise, 19. yüzyılda ortaya çıktı. Öncüleri olarak Sylvester Graham (1795-1851) ve William Banting (1797 – 1878) isimleri veriliyor. S. Graham, beyaz ekmeğin besleyici özelliğinin çok az olduğunu söyleyen ve Graham krakerleri adıyla bilinen ilk diyet yiyeceği de piyasaya çıkaran kişi. W. Banting ise, sağlıktan ziyade sadece kilo verme amacıyla diyet kavramının üzerinde duran ilk kişi. 1863′te kaleme aldığı metinde şu tavsiyelere yer veriyor:

- Her gün, protein, yeşillikler, meyve ve şaraptan oluşan dört öğün ye.
- Şeker ve nişastadan uzak dur.
- Süt, yağ ve et serbest.

Kalori Sayma

Diyet tarihinin bir diğer kilometre taşı ise, 20. yüzyılda ortaya çıkan kalori sayma yöntemi. Bunu ortaya atan ise, Kaliforniya’lı doktor Lulu Hunt Peters. Banting gibi, Peters da diyetini kilo verme amacıyla oluşturmuş. Evli hanımların ilgisini çekeceğini düşündüğü kitabında, besinlerin 100′er gramlarında bulunan kalori değerlerini vermiş. Günlük tüketilen besinlerin %60-65′inin karbonhidratlardan seçilmesi gerektiğini söyleyip, ideal kiloyu hesaplama formülü vermiş.

Görüldüğü gibi, her gün farklı farklı diyet biçimleri ortaya atılsa da, sağlık kurumlarınca önerilen beslenme önerileri, 18. yüzyıldan itibaren çok da farklılaşmamiş.